XARXUSL'LU RUTTO VE MACERALARI (RUTTO YURT DIŞINDAN DÖNDÜ)

       Şimdi Rutto bildiğiniz üzere yurtdışındaki işlerini bitirip döndü, o hobisi olan sorunun cevabını da geldikten sonra köy sayfasındaki bir yorumdan buldu ve mutluluğunu bizimle paylaştı. Meğerse sorunun cevabı Sayın Aydın Bey’in dediği gibi 20, soruyu soran amcanın adı ise Musa’ymış.  Şimdi Rutto aşağıdaki hikayeyi yurtdışından uçakla Anadolu’ya dönerken okumuş ve yükseklerden aşağıya bakarak kendi kendisine şu soruyu mırıldanmış ‘’Gelo gundiyémeji qerın u qorın’’? Türkçesiyle söyleyelim ‘’Acaba bizim köylülerde kör ya da sağır mı’’?

     

            Hikaye şuymuş:

     

     Bir gün diyarlar birbirlerine haykırarak kimin daha ihtişamlı kimin daha güçlü olduğunu birbirimize gösterelim derler. Her bir diyar dağlarındaki karlara, rüzgarlara ve nice yağmurlara hadi gösterin bakalım ihtişamımızı diye emirler savururlar. Bu diyarların dağları, ciğerleri çürüyen bir adamın öksürdüğü gibi öksürmüş ama sisine, pusuna, karına, yağmuruna, gölüne, suyuna bunlar fayda etmemiş. Ne bir kasırga koparabilmişler ne de yükseklerden bir çığ. Hele kar hemen erimiş, sis usulca şehirlere sokulup yağmurları beklemeye başlamış ama güneş doğunca hepsi gafil avlanmış. Sonunda bu diyarlar boyunları bükük bir halde yenilgilerini kabul ederlerken adıyla nam salmış bir diyar başlamış haykırmaya.

     

       Dağlarında karı eksik olmayan ve her mevsim ağlamayan dik bir duruşlu bir diyar, madem ihtişam dediniz alın bakalım der. Ağrı başkaldırır ve Süphan ortalığı bir anda kasıp kavurur. Nemrut o kadar hiddetlenir ki akarsuların önünü keser ve diyarların en büyük gölünü oluşturur. Tendürek simsiyah taşlarını ben böyle kusarım dedirtircesine güneşin alaca ışığına tutmuş ve sıra bu diyarın sularına gelmiş. Zilan efkarlıymış, Murat ise kıskanç. Bendimahi inadına yüzen balıklarla durulmaz ama Murat’ın tam tersine akarmış.

      

            İhtişam benim doğamda var diyen bu diyar, asıl olan meziyetini(hoşgörüsünü) diğerlerine göstermeye karar vermiş. Önce tertemiz bir nefesle bağrındaki insancıklara merhamet etmiş ve öyle bir suyla onlara ikramda bulunmuş ki diğer diyarlar kireçli sularından utanmışlar ve insancıklarının onlara olan öfkesinden niye bu kadar kirlendiklerini anlamışlar.

      

       İhtişamlı ve görkemli diyarın ilham veren havası zaman zaman insancıklarıyla yoldaş oluvermiş. Kimilerinin irfan kaynağı, kimilerinin özgürlük uğrağı olmuş dağları.

      

        Hatta bir zamanlar Ağrı özgürlük için ona sığınanları bağrında saklarken diğer diyarların öfkeli insancıkları Ağrı’yı bombalamışlar derken Zilan durumu Süphan’a söylemiş ve Süphan, Ağrı ateşini kusmadan onlardan birisinin uçakçıklarını serin tepesine indirivermiştir.   

      

          İhtişamlı diyar, fakir ama gururlu insancıklarıyla merhametini sergilerken hiddetinden sual olunmaz dedirtmiştir.

      

           Çook sonra bile diyarların bu hesaplaşması dilden dile dolaşıyormuş. Bir gün bu hiddetli ve merhametli diyarın bir tane insancığı bu hesaplaşmadan habersiz bizim diyar hakkında açmış ağzını yummuş gözünü.  Xarxus’lu insancıklardan biri dağların eskiden hiddetli hiddetli alev püskürdüğü gibi bu insancığa hiddetlenmiş ve kendi tabiriyle o zavallıya öyle bir söz söylemiş ki halen o söz o güzel diyarın güzel insancıklarının atasözü olarak dilden dile gelmiş. Sözü de, özü anlatan şu cümleden ibaretmiş; ‘’Çıra jı qorara def kı qerara béfeydeye’’ yani ‘’Çıranın köre davulun sağıra faydası yoktur.’’