5 Ağustos 2014 Salı

GELMİŞİ GEÇMİŞİYLE XARXUS

Kurtlar “kula gura[1]”da yuva yapıyorlarken, kuşlar “hespé piré[2]” topluyorlardı, ayılar “geliyé cemaxé[3]”da “bın dara huliyé[4]”da ayak ayak üstüne atmışlardı, fareler “pelex[5]”te cirit atıyorlardı kediler ise “gelo xarxus yalé ku dıkeve[6]” diyorlardı. Daha o günlerde kelekte evler vardı, tendurde sıcak bir ermeni aşı ve “koblax[7]”da ser “hespa bé nel bé gem u bé zin[8]” bir şekilde Zin’lerin peşinden koşan çakma Mem’ler vardı. 1900 gibi “Lokman Hekim Hasan efendi[9]” biiznillah otu derman eylerken çocuklar halen “tırşo[10]”nun dibindeki salgıyı gördüklerinde buna yılan tükürmüş diyorlardı. Sonra sonra bir gün “delekor[11]”u siyah bir “kümülüs[12]” bulutu sardı adeta “bavezeng dağı[13]” çamur oldu aktı dereden hatta Urartu amcanın kanalı heyelana ram oldu. Kurdun yuvası bozuldu, ayının huzuru kaçtı kırmızı bir yılan çıktı kelekten sonra Ermeninin tandırı söndü evlerini barklarını bir gün bu yılan gider geri geliriz diye bıraktılar külçe külçe gözyaşlarını “topé xaçça[14]”ya gömdüler. Derken bir gün uçak gördü Xarxus, sonra zarflar mı ne atıldı sonra geliniz bay masumlar sizleri bi zahmet katledelim denildi. Mem’ler, Zin’ler zincirlendiler kesif bir mitralyöz barutu kokusu eşliğinde selasız bir senfoni çaldılar ve iş bitti.



[1] Kurtların ini manasına gelir. Yörede bir mevkii adıdır.

[2] Çekirge. Kürtçe de kelimeleri irdelenirse yaşlı nenenin(piré) atı(hesp) anlamına gelir.

[3] Cemax Vadisi.

[4] Armut ağacı.

[5] Bataklık ya da çok sulak arazi.

[6] Acaba Xarxus ne tarafa düşer.

[7] Kör bulak adından bozmadır yörede bir mevkii adıdır.

[8] Nalsız, yularsız, eyersiz at.

[9] Hasan efendi köyde Çiçek ailesinin dedesidir. Yörede vaktiyle (1930) tanınan bir Lokman hekim idi.

[10]  Türkçe de “Kuzu Kulağı” anlamına gelen yöre de uçkun gibi soyulup yiyilen bir ot.

[11] Delekor vadisi ve Delekor deresi Xarxus’un iki mahallesini birbirinden ayırır.

[12] Latince de “yığın” anlamına gelir. Bulut yığını.

[13] Aksakal Köyü kuzeyindeki dağ.

[14] Köy’ün güney çıkışında bulunan bir Ermeni mezarlığı.

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

 

Blog Template by BloggerCandy.com